Het verbeterde kooksysteem

Actie:  het vervangen van open kookvuren door grotendeels rookvrije stoven in zo’n 700 gezinnen in Nalang en Salang. Zie ook de Sponsorloop van Nicole en Walter en Hoe staat het met de kookstoven?

De sponsorloop rond de Manaslu door Nicole en Walter levert het mooie bedrag op  € 5191 en stelt de mensen in Nalang/Salang in staat om meer dan de voorgestelde 700 kookstoven te installeren. Maar daarvoor moeten eerst mensen in de dorpen opgeleid worden  die deze kookstoven kunnen maken. Daartoe wordt een training georganiseerd van 9 plaatselijke vrouwen en mannen. In februari gaan 2 bouwers aan de slag. Die maken zo’n 110 stoven. Echter in april 2015 beeft de aarde in Nepal en brengt grote schade aan de gebieden rond Kathmandu en ten noorden daarvan. Ook Nalang/Slang worden ernstig getroffen. Gelukkig vallen daar geen dodelijke slachtoffers maar 80 tot 90 % van de huizen leidt flinke tot onherstelbare schade. Omdat vanaf die tijd de prioriteiten veel meer komen te liggen op herstel van de schade besluiten we het beschikbare geld te besteden aan noodhulp bestaande uit golfplaten voor tijdelijke onderkomen, kleding en voedsel.

De grote meerderheid van de Nepalese bevolking woont op het platteland en zo’n driekwart van de energiebehoefte komt daarvandaan. Er zijn weinig elektriciteitsvoorzieningen, gas en kerosine zijn nauwelijks beschikbaar. Het merendeel van de bevolking is afhankelijk van brandhout voor koken, verwarming en verlichting. Dat leidt zichtbaar tot ontbossing met alle gevolgen voor het milieu waaronder de veel voorkomende landverschuivingen tijdens de zware moessonregens.

Het wordt voor de bevolking steeds moeilijker om het schaarser wordende brandhout te verzamelen, steeds verder weg van hun woonplaats. Dit werk wordt meestal gedaan door vrouwen en jongeren, vooral meisjes. Die worden daarvoor vaak van school gehouden, temeer omdat zij ook nog dagelijks het voedsel voor het vee moeten snijden (het zogenaamde grasscutting) op de niet bebouwde stukken grond en steile hellingen. Zo zie je vooral in de middag overal zwaar bepakte vrouwen en kinderen door het landschap zwoegen, hun rug volgeladen met takken hout, alsof het wandelende bomen zijn.

Bovendien wordt er traditioneel op open vuren in de huizen gekookt zodat er veel gezondheidsproblemen ontstaan zoals longenproblemen (astma, bronchitis), oogziektes, hoofdpijnen, brandwonden en huidproblemen. Bovendien is het brandgevaarlijk. Veel mensen vooral ook kinderen lopen gedurende hun leven ernstige verbrandingen op en zijn dan voor hun hele leven beschadigd.  Kortom een ernstig probleem voor mens, milieu en economie.

Er wordt in Nepal hard gewerkt om dit probleem op te lossen. Meer elektriciteitsvoorzieningen, biogas installaties en de bekende Improved Cooking Stoves. De eerste 2 manieren zijn moeilijk te realiseren en erg kostbaar. De laatste is het meest effectief op korte termijn, het goedkoopst en voor vele gezinnen haalbaar.

De ICS is een alternatieve kookstoof waarbij er een kleine muur van klei en bakstenen rondom het vuur gebouwd wordt en tevens voorzien is van een eenvoudig rookkanaal waardoor de rook voor ongeveer 75% naar buiten kan afgevoerd worden. Er is zo’n 25 tot 40% minder hout nodig en het koken gaat niet alleen sneller maar kan ook onder gezondere en veiligere omstandigheden plaatsvinden.

Het is een eenvoudige en werkzame manier om een aantal gezondheidsproblemen te voorkomen, met een geringer beslag op het milieu en minder werk voor de toch al zwaar beproefde vrouwen en jonge meisjes. Het leidt tot minder absentie van school en betere condities voor het maken van huiswerk. De vrouwen zijn blij dat niet alleen hun leefruimte, hun ‘keuken’ langer schoon blijft maar dat ook hun kleding niet na enkele kookbeurten weer aan een wasbeurt (met de hand en een schrobborsteltje weliswaar) toe is. Toch wordt dit systeem nog lang niet overal gebruikt, met name voor de arme mensen in de afgelegen dorpen zijn de kosten toch nog te hoog en werkt de traditie ook vaak tegen zodat de mensen de noodzaak en de voordelen van een dergelijke kookstoof niet inzien.

Dit geldt ook voor een groot aantal gezinnen in Salang en Nalang. Hoewel er in dit verband al heel wat actie ondernomen is, moet er in veel dorpen nog veel gedaan worden. Vandaar dat plaatselijke NGO’s bezig zijn meer en meer mensen aan te spreken op het nut van de installatie van een dergelijke kookstoof om met behulp van subsidies van Nederlandse en Belgische sponsoren meer en meer ICS in de huizen te laten installeren. Van de mensen zelf wordt tegelijkertijd een kleine bijdrage verlangd.

Daar wil Stichting Nepal Geeft! graag bij helpen ook vanwege het structurele en duurzame karakter van deze operatie.